Sportzomer 2021 barst van de normen

Deze zomer zit barstensvol sport. Als we kijken naar een spannende EK-wedstrijd, een slopende bergrit tijdens de Tour de France, de backhand van Federer of de ronkende motoren van Verstappen tijdens een Formule 1-race, dan denk je niet aan normen. Het gaat het om de wedstrijd en de winst voor je favoriete sporter of club. Maar ze zijn echt aanwezig!

Live of op tv, voor de liefhebbers kan deze sportzomer niet stuk. Het EK voetbal, de Olympische Spelen, de Tour de France, de Formule 1 en talloze andere grote en kleine sportwedstrijden staan op het programma. Europese en internationale normen zijn bij allemaal, ook al is het veelal onzichtbaar, aanwezig. Gestandaardiseerde afmetingen, kwaliteitseisen, ze staan beschreven in normen, om veiligheid te bevorderen, maar ook om een gelijk speelveld te creëren.

NEN beheert zo’n 30.000 normen. De meeste daarvan staan alleen op het netvlies bij ‘kenners’ van een bepaald product of dienst. Maar NEN-normen zijn zo verweven in onze maatschappij dat we ze dagelijks tegenkomen. Wat kom je zoal tegen rondom een EK-wedstrijd? Laten we eens kijken naar de achtste finale aanstaande zondag.

Het stadion

Een aantal Oranjefans reist af naar Boedapest. Het publiek in de stadions moet veilig zijn en zich enkel bekommeren over de winst van hun favoriete elftal. Van constructie tot aan nooduitgangen, in een stadion kom je talloze normen tegen die ervoor moeten zorgen dat het een veilig publiek gebouw is. Zelfs voor de stoeltjes gelden strenge eisen. Volgens de eisen in de norm moet een stadionstoel een gewicht van 2000 kg kunnen dragen. De zitting is minimaal 40 cm diep en 50 cm breed.

Thuis en bij vrienden

Maar veruit de meeste mensen kijken thuis naar de wedstrijden. We beginnen bij de voorbereidingen. Stel je kijkt aanstaande zondag thuis naar de achtste finale van het Nederlands elftal tegen Tsjechië. Je hebt elektriciteit nodig voor de televisie, koelkast voor het bier, frituurpan voor de bitterballen. Niet alleen is de elektrische installatie (als het goed is) aangelegd volgens de eisen in NEN 1010, maar ook voor je koelkast, LED-televisie en frituurpan zijn normen. Zelfs het bier, want daarin zit ook een stof waarmee zorgvuldig omgegaan moet worden, ochratoxine A (OTA). Dit wordt geproduceerd door schimmels en komt voor op allerlei planten en producten. De toegestane hoeveelheid ochratoxine is wettelijk vastgesteld. Het kan gemeten worden met de testmethode in NEN-EN 14133. Proost!

De bal

Het is 18.00 uur, we gaan beginnen. De bal wordt op de middenstip gelegd. En ja, ook voor de bal is een norm, eentje waarmee je het stuitergedrag van een voetbal kan bepalen. De door Adidas gemaakte Uniforia overtreft ruimschoots de FIFA Approved Standards. Daarnaast geeft de Europese norm NEN-EN 12235 eisen en testmethoden voor de bal, bijvoorbeeld voor het stuitergedrag. Als de bal van 2 meter hoog wordt losgelaten op een betonnen ondergrond, moet deze na de stuit 1,35 meter hoog terugkomen.

'Als de bal van 2 meter hoog wordt losgelaten op een betonnen ondergrond, moet deze na de stuit 1,35 meter hoog terugkomen.'

Niet meer dan een blauwe plek

Tijdens een wedstrijd kan de spanning nog wel eens oplopen, niet alleen voor de kijker. Een (al dat niet bewust gemene) trap op schenen, moet voor de speler geen blijvend letstel opleveren. Daarom worden in een Europese norm (NEN-EN 13061) strenge eisen gesteld aan scheenbeschermers. Ze moeten aantoonbaar flinke klappen kunnen opvangen. Na een trap mag de scheenbeschermer niet meer dan 15 mm zijn verschoven. En de vervorming mag na een trap niet meer dan 25 mm zijn! Met de scheenbeschermers van de Oranjeleeuwen zit het dus wel goed.

De keeper

De speler waar op kritieke momenten het meeste druk op staat, is de doelman. Hij staat in een doel waarvan de afmetingen en veiligheidseisen zijn vastgelegd in een norm. De afmeting is 7.32 x 2.44 meter en de maaswijdte van het doelnet zijn volgens de norm maximaal 12 centimeter. Hij verdedigt iedere centimeter maar zonder goede handschoenen krijgt zelfs Stekelenburg het moeilijk. Hij moet het niet alleen hebben van zijn eigen kracht en snelle reactievermogen. Een goede handschoen voldoet aan de norm NEN-EN 16027. Volgens die norm mag de handschoen, zelfs bij flinke klappen, niet meer dan 20 mm verschuiven.

Overal waar je bent, naar welke wedstrijd je deze zomer ook kijkt, normen dragen er onopvallend aan bij dat alles goed en veilig verloopt. Kijk gerust eens om je heen en ontdek de wereld van NEN-normen achter de sport. Maar geniet vooral van deze sportzomer!